فک خزری تنها پستاندار دریای خزر
گردشگری › حیات وحش
- 97/11/15
مشخصات فک خزری
فک خزری (Caspian seal ) یا سگ دریایی خزری که نام علمی آن Pusa caspica ,phoca caspica می باشد در میان موجودات زنده دریای خزر تنها پستاندار و یکی از آشناترین موجودات دریای خزر است که بر طبق اتحادیه جهانی حفاظت از طبیعت جزو گونه های در معرض خطر محسوب می شود.
بدن فک خزری دوکی شکل است. چشمها نسبتاً درشت، گوشها بسیار کوچک و سبیلها بلند و کلفتند. دارای 10 جفت دندان در فک بالا و 8 جفت دندان در فک پائین است. دست و پا پنج انگشت با ناخنهای بلند دارند که پردهای آنها را میپوشاند و شباهت زیادی به باله شنا پیدا کردهاند. پاها در امتداد دم قرار دارند. سطح بدن از موهای کوتاهی پوشیده شده است، در موقع تولد موهای نرم، متراکم و پشم مانندی به رنگ سفید دارند. رنگ موها بنا بر سن و فصل تغییر میکند ولی اغلب به رنگ خاکستری است. خالهای تیره رنگ و نسبتاً پهنی در سطح پشت یدارد. با بالا رفتن سن، رنگ بدن روشنتر و خالها تیرهتر و زیادتر میوشند. در مادهها رنگ خالهای بدن روشنتر است. طول بدن در نرها حدود ۱۵۰ سانتیمتر و در مادهها حدود 140 سانتیمتر، وزن حدود 85 کیلوگرم.

تولید مثل فک خزری
جفتگیری از اواخر بهمن تا اواسط اسفند که فک ها در نواحی شمالی دریای خزر به خصوص دهانه رودخانههای ولگا و اورال به سر میبرند انجام میگیرد. یک کلنی کوچک از فکها نیز برای تولیدمثل به جزایر اطراف ترکمنستان میروند. فکها تک همسر هستند. مدت آبستنی حدود ۱۱ ماه است که احتمالاً چند ماه آن مربوط به تأخیر باروری است. قبل از زایمان سوراخهایی در یخ حفر میکنند و بچههای خود را که معمولاً یک تا دو است در این سوراخها و یا در پناه قطعات یخ میزایند.

زیستگاه سگ دریایی خزری
این فُک فقط در دریای خزر زندگی میکند و بومی این دریا است. در اواخر بهار، تابستان و اوایل پائیز در مناطق میانی و جنوبی که آب عمیقتر و سردتری دارد به سر میبرد. در این فصل در آبهای نزدیک به سواحل گیلن و مازندران، به خصوص در سواحل شرقی مانند میانکاله و بابلسر تعدادی فُک که فقط سرهایشان از آب بیرون است مشاهده میشوند.
تغذیه فک خزری
طبق بررسیهای انجام شده متجاوز از 80 درصد از غذای فکها را ماهی کیلکا و بقیه را گاوماهیان کلُمه تشکیل میدهند. کاهش شدید ماهیان به خصوص ماه یکیلکا که به علت ورود شانهدار، آلودگی آب و صد بیرویه صورت گرفته است میتواند یکی از عاوامل کاهش شدید جمعیت این حیوان باشد.